Τρίτη 30 Ιουλίου 2024
Κυριάκος Στυλιανού
Κυριακή 28 Ιουλίου 2024
δέσποινα αικατερίνης ανδρέα τενίζη
Πολυγραφότατη
η Δέσποινα Αικατερίνης Ανδρέα Τενίζη, το όνομα δηλοί την αγάπη στην ισότητα και
σεβασμό στους γονείς, θρεμμένη με τα πατροπαράδοτα ήθη και έθιμα, χριστιανή
ορθόδοξη, ελληνίς, το διαλαλεί σε κάθε γραπτό της, φέρει το οικογενειακό όνομα
με μεγάλη ευθύνη γιατί η ιστορία της οικογένειάς της γέμει ηρωισμών του παππού
και του πατέρα, αγωνιστών της ελληνικής ελευθερίας.
Χριστιανή
ορθόδοξη, εικονογραφεί με σεβασμό, αγάπη και γνώση, δοξολογεί παντοιοτρόπως τον
Θεό, και περηφανεύεται για την ελληνική της παιδεία και την χριστιανική βιοτή.
Γράφει σε
πεζό και ποιητικό λόγο, μια δική της σύνταξη, σφραγίδα των γραπτών της, με
ρίζες αρχαίες και βυζαντινές σε σύγχρονα θέματα της καθημερινής ζωής, προπάντων
όμως βασισμένη στην οικογένεια, την θρησκεία και την πατρίδα. Διδάσκει με το
θάρρος της γραφής της και προβάλλει τις αξίες του Ανθρώπου κρυστάλλινες. Μια
ανάγνωση ενός κάποιου γραπτού της θα εντυπωθεί στον αναγνώστη που εύκολα θα
αναγνωρίζει τη γραφή της. Ιδού ο άνθρωπος, η Δέσποινα Αικατερίνης Ανδρέα Τενίζη
.Ελληνίς Χριστιανή Ορθόδοξη.
Παρασκευή 26 Ιουλίου 2024
γιώργος φλουρής ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΙΑΛΕΚΤΙΚΗ ΠΟΙΗΣΗ
Γιώργος Ι. Φλουρής, Κυπριακή Διαλεκτική Ποίηση
Ποιήματα Ερωτικά Κοινωνικά Τραούδκια
στην Συντυσιάν μας την Παλιάν
Που ’ν’ πάντα της Τζινούρκα
Εκδόσεις Ηλία Επιφανίου
Με έναν
εκφραστικό πίνακα στο εξώφυλλο, της γυναίκας του Χρυστάλλας Μιχαηλίδου Φλουρή.
Στα Κοκκινοχώρια οι άνθρωποι φαίνεται να γεννιούνται με το
ρυθμό μέσα τους και τον στίχο, τα αυτιά τους γεμάτα από δίστιχα, ενώ από μικροί
παρακολουθούν και μετέχουν σε ποιητικούς διαγωνισμούς.
Όταν για κάποιο
λόγο εγκαταλείψουν τον τόπο, η ποίηση τους ακολουθεί. Την μεταφέρουν μαζί τους.
Ο Γιώργος Ι. Φλουρής, βρισκόμενος χρόνια στην Αθήνα δεν σταμάτησε ποτέ να
διαβάζει, να μελετά, να γράφει και να καλλιεργεί την κυπριακή διάλεκτο και την
ποίηση.
Έτσι μας έδωσε το βιβλίο «Κυπριακή Διαλεκτική Ποίηση, Ποιήματα Ερωτικά Κοινωνικά
Τραούδκια
στην Συντυσιάν μας την Παλιάν Που ’ν’ πάντα της Τζινούρκα». Εκδόσεις Ηλία
Επιφανίου.
Στο πρώτο μέρος αυτοπαρουσιάζεται, γράφει σε στίχο για τις ρίζες και το άμεσο περιβάλλον του,
εξαίρει τη σημασία της γλώσσας και της διαλέκτου ενώ σε μερικά ποιήματα είναι εμπνευσμένος
από την αρχαία ελληνική μυθολογία και τους ήρωες και ηρωίδες της, χωρίς να
απουσιάζουν σε άλλα τα χριστιανικά στοιχεία.
Το δεύτερο μέρος
µε ερωτικά ποιήματα. Μερικά από αυτά εμπνεύστηκε μελετώντας τις κυπριακές ρίμες
αγάπης. «Αν πει κανένας κι άλλην παρά σέναν
αγάπησα ποτέ, πε αχ την μεριάμ μου: ‘με δίχως την καρδιάν πώς ν’ αγαπήσει;’»
και ο ίδιος γράφει «αν πουν άλλην αγάπησα, σαν καύκουμαι που σ’ έχασα, ξέρεις το πως εν’ ψέμαν. Αφού μόνον για
σέν’ χτυπά, χωρίς καρκιάν ποιος αγαπά, απάντα του για μέναν.» Και σε παραλλαγή
σε δίστιχο δεκαπεντασύλλαβο ομοιοκατάληκτο «Αν πουν άλλην αγάπησα, ξέρεις το
πως έν ψέμαν, ότι ‘μου πήρες την καρκιάν’ απάντα τους για μέναν.»
Το παραπάνω
παράδειγμα δείχνει πως πολλά ποιήματα στρέφονται γύρω από το ίδιο θέμα ή αποτελούν
παραλλαγές. Τα δίστιχα είναι πολύ επιτυχημένα,
γιατί είναι και περιεκτικά και εύκολα αποστηθίζονται και μένουν στη μνήμη για καιρό. Με τον ομοιοκατάληκτο δεκαπεντασύλλαβο
μπορούν να διαλέγονται στην καθημερινή τους ζωή φίλοι και συγχωριανοί στην
περιοχή του.
Στα ερωτικά μάς σταματά
η χρήση συνθέτων επιθέτων της γυναικείας ομορφιάς, «καρκιαφέντισσα,
γλυκοκαμωματούσα, καμαροφρυούσα, γλυκοκρυφοχαμογελώ,
λυγεροσιταράτη» και άλλα, σε μια προσπάθεια καλλιέργειας της κυπριακής
διαλέκτου και συνειδητή συνεχή τριβή με τον καημό του τόπου.
Μια σειρά ποιημάτων
του σχετίζεται με τα ουράνια όντα και φαινόμενα, ήλιο, φεγγάρι στις διάφορες
φάσεις του, που χρησιμοποιεί και ως σύμβολα κοινωνικών διακρίσεων, πλούτου φτώχειας.
Η τελευταία ενδιαφέρουσα
ενότητα «Κοινωνικά, Γιορτές, Κυπριακό, Σκωπτικά» επιβεβαιώνει πως ο ποιητής
είναι μέλος της κοινωνίας και μετέχει σε όλες τις πτυχές της, θρησκευτικές,
εθνικές, διεθνείς, όντας δάσκαλος, κριτής, φως στη ζωή των ανθρώπων.
Τετάρτη 24 Ιουλίου 2024
Κλεοπάτρα Μακρίδου, Πίτσα Γαλάζη
Κλεοπάτρα Μακρίδου, Πίτσα Γαλάζη, Η Ωραία
της Ποίησης, ποιήματα, εκδόσεις Κουκκίδα, 2024
Δύσκολο να γράψει
μια ποιήτρια για μιαν άλλη, να συνομιλεί με το έργο και τις ιδέες της, τις
αξίες για τις οποίες αγωνίστηκε και πρόβαλε, χαρακτηριστικές του ήθους της.
Στην ποιητική της
συλλογή «Πίτσα Γαλάζη Η Ωραία της Ποίησης», εκδόσεις Κουκκίδα 2024, η Κλεοπάτρα
Μακρίδου εκτείνει τον στίχο της στο ευρύ πλάτος των ιδεών και αξιών αλλά και της
ποιητικής τεχνικής της Πίτσας Γαλάζη. Επικεντρώνεται στην ανάλυση των στοιχείων
της ποίησης γενικότερα και στην αξία της γλώσσας και των λέξεων, αναδεικνύοντας τον ρόλο των ποιημάτων στην πνευματική ζωή.
Σε μια συνομιλία
με την Πίτσα Γαλάζη, η Κλεοπάτρα Μακρίδου ομολογεί όχι μόνο την ποιητική της αγάπη προς αυτήν αλλά και της εκμυστηρεύεται την πίκρα και
τον πόνο για την παρούσα κατάσταση στο νησί.
Οι ποιητές δεν
πεθαίνουν, αφού το έργο τους διαχέει στην κοινωνία το πνεύμα τους και μπολιάζει
ή προβληματίζει τους επερχόμενους, που
συνειδητά ή ασυνείδητα ακολουθούν τα χνάρια τους.
Πανάρχαια ελληνική
γλώσσα, ηρωική ελληνική Ιστορία και ποίηση, βγαλμένη κάποτε από κόκαλα ιερά,
ανυψώνουν ποιητές και αναγνώστες, με την
ελπίδα ενός κόσμου καλύτερου.
Στέλιος
Παπαντωνίου
πάμπος κουζάλης τώρα
Πάμπος Κουζάλης, Τώρα (Σμίλη)
Ο Πάμπος Κουζάλης
στην ποιητική του συλλογή Τώρα ποιεί με όλη τη σημασία της λέξεως.
Υλικό του οι
λέξεις, τα μέτρα, οι ρυθμοί και το αρμονικό τους συνταίριασμα.
Διαβάζοντάς τον ανακαλούμε
στη μνήμη ποιήματα, εικόνες, λογοτεχνικά έργα και ξαναζούμε στιγμές γνώριμες
στον καθένα ή γενικά στο λαό μας, άλλα όμως πολύ πρωτότυπα στη σύλληψη καρφώνονται
με θαυμασμό στη μνήμη.
Υπονοούμενα
παραπέμπουν σε σύγχρονες στιγμές με νύξεις κι αγκάθια σατιρικά, χωρίς όμως να υποβιβάζεται το επίπεδο του λόγου.
Επιτυχημένα
λογοπαίγνια επιβεβαιώνουν τη δύναμη του ποιείν διά του λόγου. Δεν είναι όμως
επιφανειακή γραφή αλλά κρύβει προβληματισμό, φιλοσοφικό, κοινωνικό, ψυχολογικό.
Ξέροντας τη
σημασία των αντιθέσεων, μεταφέρει βιωματικά στους αναγνώστες και στα παιδιά μαθητές
του τη σημασία τους στη ζωή.
Ποιητικές
συνθέσεις, μεταφορικές εικόνες, αφαιρετικός λόγος, εσωτερικές παρηχήσεις και
ομοιοκαταληξίες, πολλή τέχνη, μάστορας ο ποιητής.
Οπλισμένος φιλολογικά
μπορεί να παίζει με τους αρχαίους μύθους, να τους αναβιώνει ή αναπαριστά σαν
θεατρική παράσταση με προεκτάσεις.
Έξυπνος λόγος,
γελαστός, χαρά σου να τον διαβάζεις και να τον τραγουδάς, είτε στην πανελλήνια
δημοτική είτε στην κυπριακή.
Άλλοτε όμως η
φαντασία πλάθει δράματα με τα κρυφά τους νοήματα και ευωδίες εκκλησιαστικές.
Τα πλείστα της
ποίησης τα μυστικά τα ξέρει. Στο χέρι του είναι.
Τρίτη 23 Ιουλίου 2024
Ρήνα
Κατσελλή, Κερύνεια εκ στόματος γερόντων, μυθιστόρημα (1971, 1991)
Το μυθιστόρημα
στηρίζεται σε πηγές προφορικές και γραπτές, βιβλία και εφημερίδες της εποχής αγγλικά
ή ελληνικά, ποιήματα και δράματα, έγγραφα, εκκλησιαστικά βιβλία καταγραφής
γεννήσεων βαπτίσεων και θανάτων. Περιλαμβάνει τα κεφάλαια Κερύνεια 1875, Τα Μυρώματα
του Αρκαντζέλου, 1876 Το Κακόν που Ετρίτωσεν, 1877 το Σουννέττιν, 1878 Το
Πάχτωμαν, (αρχίζει η αγγλοκρατία) 1879, 1880, 1881, Στάσεις Ζωής και Δράσης, Ι,ΙΙ,ΙΙΙ,
1883 Δεν τους Καταλαβαίνω, 1888 Το Παιδί και το Όνομα,1894 Η Ευρετή, 1895 Ο
Σιυλλόγαμος, 1902 το Ναύλο για Αίγυπτο.
Το
γενικότερο πνεύμα που διαπερνά το βιβλίο είναι η ελληνικότητα του τόπου από
αρχαιοτάτων χρόνων, άσχετα από τους κατακτητές, σημασία έχει το βάθος της ψυχής,
τα ήθη και έθιμα, η γλώσσα και η θρησκεία. Οι θρύλοι από αλώσεως της Πόλης ως
τον Κωνσταντίνο βασιλιά.
Τουρκοκρατία και αγγλοκρατία, τα
πρώτα της χρόνια, συγκρίσεις και παρατηρήσεις, ομοιότητες και διαφορές. Το πολύπτυχο
της ζωής ξετυλίγεται με γνώση, κατά το εικός και αναγκαίον, όπως λέμε στο
δράμα.
Μια
καταφανής προσπάθεια της συγγραφέως να αναπλάσει με τη φαντασία και να
ζωντανέψει γεγονότα μέσα στο χρονικό και τοπικό τους πλαίσιο με έμφαση στα κύρια πρόσωπα σε
κάθε κεφάλαιο.
Κυριακή 14 Ιουλίου 2024
20 ιουλιου
20 Ιουλίου