ΕΥΡΥΔΊΚΗ ΑΝΑΘΕΣΗ

 

Ευρυδίκη Παπαδοπούλου, ΑΝΑΘΕΣΗ

Ένα σύγχρονο έργο, χαραγμένο σε σκληρή πέτρα σε αγχωτικούς ρυθμούς, βγαλμένο από τα βάθη του υποσυνείδητου, χυμένο σαν μολύβι κοχλαστό, αντηχεί τους ήχους της ίδιας της πραγματικότητας χωρίς επιχρίσματα, ένας καθρέφτης της ίδιας της κοινωνίας μας όπως την ζούμε, όπως την διαβάζουμε καθημερινά στις εφημερίδες και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, που βρίσκουν άμεση ανταπόκριση στις παραστάσεις μας της καθημερινότητας σ’ αυτό τον τόπο.

Ένας υπόγειος προβληματισμός και ερωτισμός διαπερνά το έργο, κάθε σκέψη και κίνηση των ηρώων, ο αγώνας της επιβίωσης ή της αρπαγής και καθυπόταξης του άλλου, η κοινωνική ζωή στις αρχές της, ο αρριβισμός, η αναρρίχηση στις θέσεις και στα αξιώματα, οι εναλλαγές της εξουσίας, μια κοινωνία συγκρούσεων και θορύβου, ταχύτατων ρυθμών ζωής και αγχώδης, ανταγωνισμός εξουσιών, η πλουτοκρατία και ο κόσμος της  τέχνης, αγώνας σκοτεινών δυνάμεων, φριχτών αποκαλύψεων, επιβολής, ανελευθερίας και ελευθερίας, δημιουργίας έργων τέχνης κάτω από αντιφατικές συνθήκες.

Ίσως η Κόλαση του Δάντη, όπως την φανταζόμαστε, όλων των ειδών τα δαιμόνια να πυρώνουν την κάμινο, μέσα σε μια στριφογυρίζουσα πραγματικότητα που κινείται ανάμεσα στο σκότος και στο ημίφως.

Το έργο δεν είναι γραμμένο για να γίνει εύκολα κατανοητό, γιατί περισσότερο αποτυπώνει θεατρικά τα ζοφερά συναισθήματα και τον ψυχικό θόρυβο και συγκρούσεις, το άγχος και την αδυναμία συνεννόησης, τα κρυφά πάθη, γι’ αυτό δεν απλώνει η συγγραφέας πάνω του τούλι καλλωπιστικό ή λογικό, αφήνοντας τα ένστικτα περισσότερο να εκφραστούν χωρίς ειρμό αυστηρό, μάλλον με την κοχλάζουσα περιρρέουσα ατμόσφαιρα παρά με του λόγου και του διαλόγου την αρμονική σύζευξη.

Ο αναγνώστης ή θεατής αφήνεται να ζήσει, να βιώσει όσα διαβάζει ή ακούει ή βλέπει, όσα δρώμενα στη σκηνή, με την ανάλογη ατμόσφαιρα και τους ήχους, κι όταν γεμίσει από αυτά εκ των υστέρων μπορεί να καλέσει την κριτική και λογική του να ξεδιαλύνει και να αποκαλύψει.

Η ζωή και η τέχνη έχουν πολλές οδούς και πολλούς τρόπους να εκφραστούν,  φτάνει να μην απορρίψουμε κανένα, αλλά να τους δώσουμε το δικαίωμα να βρουν τον τρόπο και τον δρόμο τους.

Στέλιος Παπαντωνίου

το εξωτερικό θα μας σώσει

 

Το εξωτερικό θα μας σώσει

Μια ακόμα απόδειξη πως θεωρούν καταραμένο αυτό τον τόπο όσοι ανέλαβαν να λύσουν το κυπριακό, ιδιαίτερα οι ξένοι, είναι πως καταφεύγουν στο εξωτερικό για τα σπουδαία, από Ζυρίχη ως Λονδίνο, Κρανς-Μοντάνα, Νέα Υόρκη, Βιέννη, Βρυξέλλες κλπ. Θυμάστε που κάποτε οι συνομιλητές πήγαν ως την Αφρική, Μαυρογιάννης και Οζερσάι, με πρωτοβουλία των HE, για να ακούσουν τις εμπειρίες και τις ιδέες του Roelof Petrus Meyer, ενός λευκού πολιτικού, ο οποίος είχε σημαντική συμβολή στις προσπάθειες συμφιλίωσης μεταξύ λευκών και μαύρων στη χώρα του.;

Περάσαμε από πολλές παραμυθουπόλεις, και τώρα λέει η είδηση, Το εξωτερικό θα μας σώσει

Μια ακόμα απόδειξη πως θεωρούν καταραμένο αυτό τον τόπο όσοι ανέλαβαν να λύσουν το κυπριακό, ιδιαίτερα οι ξένοι, είναι πως καταφεύγουν στο εξωτερικό για τα σπουδαία, από Ζυρίχη ως Λονδίνο, Κρανς-Μοντάνα, Νέα Υόρκη, Βιέννη, Βρυξέλλες κλπ. Θυμάστε που κάποτε οι συνομιλητές πήγαν ως την Αφρική, Μαυρογιάννης και Οζερσάι, με πρωτοβουλία των HE, για να ακούσουν τις εμπειρίες και τις ιδέες του Roelof Petrus Meyer, ενός λευκού πολιτικού, ο οποίος είχε σημαντική συμβολή στις προσπάθειες συμφιλίωσης μεταξύ λευκών και μαύρων στη χώρα του.; 

Περάσαμε από πολλές παραμυθουπόλεις, και τώρα λέει η είδηση, «Οι συμπρόεδροι των Δικοινοτικών Τεχνικών Επιτροπών θα συναντηθούν στο Λονδίνο από την Τετάρτη έως την Παρασκευή. Στις συναντήσεις, θα                            ανταλλάξουν απόψεις και θα αντλήσουν μαθήματα από την εμπειρία τους.»

Στο τέλος πού είναι το κυπριακό; Πού η εισβολή και κατοχή; Πού η επιστροφή των προσφύγων στα σπίτια τους; Πού η αποκατάσταση της αδικίας, το 18% ενός νησιού να νέμεται το 36% του εδάφους και 63% των παραλιών του, να κουβαλά εποίκους και να μοιράζει τις περιουσίες μας; 

Πάμε μια βόλτα στο Φαληράκι… μόνο για τραγούδια είμαστε 

Στο τέλος πού είναι το κυπριακό; Πού η εισβολή και κατοχή; Πού η επιστροφή των προσφύγων στα σπίτια τους; Πού η αποκατάσταση της αδικίας, το 18% ενός νησιού να νέμεται το 36% του εδάφους και 63% των παραλιών του, να κουβαλά εποίκους και να μοιράζει τις περιουσίες μας;

Πάμε μια βόλτα στο Φαληράκι… μόνο για τραγούδια είμαστε

ένστικτο επιβίωσης

 

Έχουμε οι Κύπριοι ένα ένστικτο επιβίωσης που μας διασώζει την τελευταία στιγμή, για παράδειγμα ένας κάποιος Αβέρωφ, τέως υποψήφιος πρόεδρος της Δημοκρατίας, μέγας ο τίτλος και μεγάλη η φήμη αυτού, επειδή ο άνθρωπος απέτυχε στις εκλογές, όντας πρόεδρος του κόμματός του, αυτοχρίεται ο αντίπαλος του Προέδρου της Δημοκρατίας, και καταδέχεται να κάμει δηλώσεις μόνον εναντίον του. Αυτός ξέρει καλύτερα.

Η κυρία εκπρόσωπος του ΓΓ του ΟΗΕ σε άρθρο της μας τσουβαλιάζει, μας δένει κόμπο και μας δηλώνει πως έχουμε άλλες δουλειές τώρα, με την Ευρώπη, με τις βουλευτικές και δεν μας μένει καιρός για συνομιλίες για το κυπριακό.

Απαντά ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας πως αυτός είναι έτοιμος και στο κάτω κάτω οι χρονοβόρες αναβολές μόνο στην Τουρκία και στο χαϊβάνι της εδώ συμφέρουν, και οργίστηκε ο Αβέρωφ, γιατί να απαντήσει ο Πρόεδρος, και δεν είναι πράματα αυτά να τα βάζουμε με τον ΟΗΕ και την απεσταλμένη του, και άλλα τέτοια φαιδρά.

Καλά του λεν, «άντε, γιε μου, σπιτάκι σου κι άσε μας…»

 ΛΙΓΑ ΙΣΤΟΡΙΚΑ -μια δοκιμή

Οι αγώνες των Ελλήνων της Κύπρου για ελευθερία αρχίζουν στα νεότερα χρόνια με την επανάσταση του 1921. Κεντρική χρονολογία η 9^η Ιουλίου 1821 με τη σφαγή στην Κύπρο των ιεραρχών και προκρίτων, αλλά και η μετοχή έκτοτε των Κυπρίων σε όλους τους πολεμικούς αγώνες του έθνους για ελευθερία.

Οι αγώνες των Κυπρίων ήταν και πολιτικοί και αιματηροί πολεμικοί.

 Διαδηλώσεις, αιτήματα, παρακλήσεις, δημοψηφίσματα το 1921 και1931, παν ειρηνικόν μέσον μετήλθαν. Από την ίδρυση του ΟΗΕ και μετά τη συμμετοχή τους στον β΄παγκόσμιο πόλεμο και αφού διακηρύχτηκε παγκοσμίως η δυνατότητα αυτοδιάθεσης των λαών, εργάστηκαν για να εγγραφεί το κυπριακό και να συζητηθεί στις συνόδους του ΟΗΕ, παρά τις αντίξοες συνθήκες, τη συμμαχία Αγγλίας Τουρκίας Αμερικής για να μην εγγραφεί το θέμα, με δικαιολογία πως δεν έπρεπε να δοθεί ευκαιρία στη Σοβιετική Ένωση να εμπλακεί σε ένα καθαρά νατοϊκό ζήτημα. Ακολούθησαν σχέδια λύσης, των Άγγλων κυρίως, συνομιλίες σε πολλούς γύρους και διαφόρων ειδών, υπό την αιγίδα του ΟΗΕ, που συνεχίζονται ως σήμερα, αφού πέρασαν από ένα μεγάλο σταθμό, το σχέδιο Ανάν, που απορρίφθηκε από τους Έλληνες του νησιού το 2004. Ευτυχώς ακολούθησε η ένταξή μας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, μια ανάσα κι αυτή.

Σταθμοί στην αιματηρή πορεία, το 1931 με τα Οκτωβριανά, το 1955-59 με τον αγώνα της ΕΟΚΑ, το 1963, με την τουρκοκυπριακή ανταρσία, το  1967 με τα γεγονότα της Κοφίνου και την απομάκρυνση της ελληνικής μεραρχίας, και τέλος το 1974, με το πραξικόπημα και την τουρκική εισβολή, αφού προηγουμένως η ΕΟΚΑ Β κατέστρεψε τον τόπο με επιθέσεις σε αστυνομικούς σταθμούς και άλλες παρανομίες, αγωνιζόμενη δήθεν για ένωση με την Ελλάδα, καθοδηγούμενη από τη χούντα των συνταγματαρχών που επέβαλε δικτατορία στην Ελλάδα το 1967.

Η Αγγλία σε όλα τα ανωτέρω πρωταγωνιστούσε ή από τα παρασκήνια καθοδηγούσε, πάντα εις βάρος των Ελλήνων της Κύπρου. Το 1878 η Οθωμανική Αυτοκρατορία παραχώρησε τη διοίκηση της Κύπρου στη Βρετανία μέσω της Μυστικής Σύμβασης της Κύπρου (4 Ιουνίου 1878), ενώ η ονομαστική κυριαρχία έμεινε στον Σουλτάνο. Η Οθωμανική Αυτοκρατορία βρισκόταν σε παρακμή και αντιμετώπιζε ρωσική απειλή μετά τον Ρωσοτουρκικό Πόλεμο (1877–1878). Η Βρετανία ήθελε μια στρατηγική βάση στην Ανατολική Μεσόγειο για να ελέγχει τις οδούς προς την Ινδία και να περιορίζει τη ρωσική επιρροή. Την1 Ιουλίου 1878 Οι Βρετανοί αναλαμβάνουν επίσημα τη διοίκηση της Κύπρου. Το 1914 με την είσοδο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας στον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο στο πλευρό της Γερμανίας, η Βρετανία καταργεί μονομερώς τη Σύμβαση και προσαρτά την Κύπρο. Το 1923 με τη Συνθήκη της Λωζάννης η  Τουρκία αναγνωρίζει επίσημα την προσάρτηση και δεν έχει πλέον κανένα δικαίωμα στην Κύπρο η οποία το 1925  γίνεται Βρετανική Αποικία. Έκτοτε ο αγώνας της Αγγλίας είναι να διατηρήσει την Κύπρο ως κέντρο των συμφερόντων της στην περιοχή.

Στους ειρηνικούς αγώνες των Ελλήνων της Κύπρου προβάλλει προσκόμματα εισάγοντας την Τουρκία ως τρίτο ενδιαφερόμενο μέλος, παρά τη Συνθήκη της Λωζάνης, πρόσκληση στην τριμερή δέχεται κακώς η ελληνική κυβέρνηση το 1955 και σε κάθε προσπάθεια εγγραφής του κυπριακού στον ΟΗΕ με την Τουρκία και τις ΗΠΑ εμποδίζουν τυχόν συζήτηση από φόβο ανάμειξης της Σοβιετικής Ένωσης στο θέμα. Ως σήμερα καθοδηγεί τις συνομιλίες και διαμορφώνει τα ψηφίσματα του ΟΗΕ για την Κύπρο.

Στις ταραχές ή ένοπλες συγκρούσεις εγκαθιστά σκληρό κυβερνήτη, θυμηθείτε τον Πάλμερ με την παλμεροκρατία και τον Τζων Χάρτιγκ τον καιρό της ΕΟΚΑ. Η Αγγλία βρίσκει ευκαιρία από το 1958 να διαχωρίζει Έλληνες από Τούρκους και να θέτει τις βάσεις της διχοτόμησης με την πράσινη γραμμή και τα γνωστά συρματοπλέγματα, με τη βοήθεια προς τους τουρκοκύπριους να μετακινηθούν στο βορρά και να καταλάβουν τα σπίτια μας στις κατεχόμενες από τα τουρκικά στρατεύματα περιοχές το 1974.

Η Τουρκία αποδείχθηκε η μεγάλη εχθρός των Ελληνοκυπρίων, αφού τους Τουρκοκύπριους τους εκμεταλλεύτηκε για τα δικά της και μόνο συμφέροντα και συνεχίζει να τους εκμεταλλεύεται αφανίζοντάς τους αριθμητικά και κατευθύνοντας κάθε βήμα τους. Το 1923 με τη Συνθήκη της Λωζάνης δεν είχε κανένα δικαίωμα στην Κύπρο, όταν όμως άρχισε ο ενωτικός αγώνας των Ελλήνων της Κύπρου, η Αγγλία με τη γνωστή πολιτική του “διαίρει και βασίλευε” κάλεσε την Τουρκία στην τριμερή του 1955 και έκτοτε άρχισαν οι απαιτήσεις. Μια μειονότητα αναβαθμίστηκε σε κοινότητα και ύστερα σε λαό, έποικοι ανέτρεψαν τα δημογραφικά δεδομένα, τα προηγούμενα της Αλεξανδρέττας ή της Σμύρνης και του Πόντου τους καθοδηγούν, ενώ εμείς συνομιλούμε αδυνατούντες. Στο μεταξύ από το 1950 έστελλε στρατιωτικούς- δασκάλους πολέμου και οπλισμό εδώ, το 1960 με τις συμφωνίες Ζυρίχης-  Λονδίνου εμφανίζεται ως κοινότητα δεύτερη στον τόπο με διπλάσια των τουρκοκυπρίων ποσοστά μετοχής τους στη δημόσια υπηρεσία και στο στρατό, το 1958 άρχισε τους εμπρησμούς ελληνικών περιοχών στις πόλεις, το 1963 ετοίμασε πραξικόπημα για να διαλυθεί το κράτος, τον Αύγουστο του 1964 βομβαρδίζουν την Τηλλυρία, το 1974 εισέβαλε στον τόπο διχοτομώντας τον αντί να επαναφέρει την συνταγματική τάξη, όπως προφασιζόταν. Και συνεχίζει ακάθεκτη, στην Κύπρο και στο Αιγαίο.  

Και αυτή για την οποία πολεμήσαμε και ματώσαμε, η Ελλάδα των ονείρων μας, μπορεί να ζωγραφιστεί με λίγα λόγια δικών της ανθρώπων, του Ελευθερίου Βενιζέλου ο οποίος είχε ανάγκη τη φιλία των Άγγλων και προσπαθούσε να την κρατήσει καλώντας μας να μένουμε ήσυχοι (1931) ελπίζοντας πως κάποτε θα μας πρόσφεραν οι Εγγλέζοι στην Ελλάδα όπως τα Επτάνησα, λόγια του Γεωργίου Παπανδρέου που δήλωνε πως η Ελλάδα αναπνέει με δυο πνεύμονες, τον ένα αγγλικό και τον άλλο αμερικανικό και δεν μπορεί να οδηγηθεί σε ασφιξία, τα πιο επεικονιστικά της πραγματικότητας ήταν τα λόγια του στρατηγού Νικόλαου Πλαστήρα όταν είπε στον Μακάριο Γ ΄πως ως στρατιώτης ευχαρίστως έρχεται να πολεμήσει για την Κύπρο, ως πρωθυπουργός όμως της Ελλάδος δεν μπορεί να την καταστρέψει οδηγώντας την εναντίον των συμμάχων της, από τους οποίους εξαρτάται η ύπαρξή της. Τούτο φέρνει στην επιφάνεια τη διάκριση που πρέπει να κάνουμε ανάμεσα στον ελληνικό λαό, ο οποίος και το αίμα του έδωσε σε διαδηλώσεις για την Κύπρο και για την προστασία της και πριν από το 1955 με όπλα και πυρομαχικά, με στρατεύματα το 1963, με ηρωικούς νεκρούς το 1974 κατά την εισβολή. Χαρακτηριστικές άλλες εκφράσεις είναι του υπουργού των εξωτερικών Ευάγγελου Αβέρωφ 1958 πως δεν θα επιτρέψει να καθοδηγείται η εξωτερική πολιτική της Ελλάδας από την Κύπρο, και τέλος του Καραμανλή το γνωστό του 1974 “η Κύπρος κείται μακράν”. Δεν ξεχνούμε όμως πως η Ελλάδα δέχτηκε το 1955 την Τουρκία στην τριμερή, τότε που ακολούθησαν και τα γεγονότα στην Κωνσταντινούπολη,  και πως αυτή προσπάθησε πολλές φορές να εγγράψει το κυπριακό στα Ηνωμένα Έθνη, έστω κι αν δεν δέχθηκε τους τόμους του Δημοψηφίσματος του 1950. Μια πολιτική σε τεντωμένο σκοινί πάνω από τον γκρεμό. Ό τι όμως και να λέμε, αυτή είναι το μόνο στήριγμά μας, καθότι το όμαιμον, ομόγλωσσον, και θεών ιδρύματα κοινά και θυσίαι.

Καμηλάρη Κύπρος παρά πέντε

 Αγγλία μήτηρ πάσης κακίας. Σε αυτό το συμπέρασμα οδηγείται όποιος μελετά την ιστορία της Κύπρου. Οι σχέσεις της με την Τουρκία πολύ στενές, δείχνει να αισθάνεται υποχρεωμένη να αποδώσει την Κύπρο στην Τουρκία, δεν ανέχεται τον ελληνισμό στην Κύπρο, που προσπάθησε να εξαλείψει ως ομόγλωσσον των ομοεθνών, προσπάθησε να επέμβει στην εκπαίδευση των νέων, και στον αγώνα της ΕΟΚΑ έδειξε το πιο απάνθρωπο πρόσωπο στα βασανιστήρια αγωνιστών.

Η Τουρκία αφυπνίστηκε από την Αγγλία και έτσι ενδιαφέρθηκε για την Κύπρο, από τη δεκαετία μάλιστα του 50 έθεσε με συνέπεια σε εφαρμογή τα σχέδια του Νιχάτ Ερίμ για ανακατάληψη του νησιού, όταν μάλιστα με το πραξικόπημα που σχεδίασε και εκτέλεσε στην Κύπρο η χούντα των Αθηνών με κινητήρια δύναμη την Αμερική και το ΝΑΤΟ, εισέβαλε στην Κύπρο, σκότωσε, προσφυγοποίησε, συνέλαβε αιχμαλώτους και οδήγησε στη διχοτόμηση με τη δημιουργία ψευδοκράτους και την απαίτηση αναγνώρισης δύο κρατών, σε έναν τόπο που αντιστοιχεί με μια γειτονιά μεγαλουπόλεων του εξωτερικού.

Αγγλία, Τουρκία, Αμερική και οι ευθύνες των Αθηνών. Αν δηλαδή φτάσαμε στο παρά πέντε, ολίγον προ της εκπνοής, υπεύθυνες είναι και οι ελληνικές κυβερνήσεις, στην πολιτική των οποίων επικεντρώνεται το βιβλίο.

Γιώργος Kαμηλάρης, H Κύπρος στο παρά πέντε και οι ευθύνες των Αθηνών.

Ο τίτλος του βιβλίου του Γιώργου Καμηλάρη είναι περιεκτικός σε νόημα και συναισθηματικά φορτισμένος. Η Κύπρος είναι ολόκληρο το νησί, στο οποίο εγκαταστάθηκαν ‘Ελληνες εδώ και 3000 χρόνια, αγωνίστηκαν για ένωση με την Ελλάδα, γιατί οι Έλληνες αποτελούσαν το 82% του νησιού ενώ οι Τούρκοι που κατέλαβαν πρώτη φορά το νησί το 1571 αποτελούσαν το 18% .

Από το 1821, όταν άρχισε ο ελληνικός απελευθερωτικός αγώνας και σταδιακά ανέπνεαν ελεύθεροι οι αδελφοί μας, το επαναστατικό πνεύμα, έστω και λογικά καταπιεσμένο στην Κύπρο λόγω γειτνίασης με την Τουρκία, δεν έπαψε να πνέει στο νησί, αφού οι νέοι της Κύπρου έσπευδαν σε κάθε ένοπλο αγώνα του έθνους, με αποκορύφωμα τους δύο παγκοσμίους πολέμους.

Παρά την προσφορά της Κύπρου στην Ελλάδα το 1915 και τις υποσχέσεις για αυτοδιάθεση ύστερα από τη συμμετοχή τόσων Κυπρίων στο β΄παγκόσμιο, αναγκαία ήταν η ανάληψη ένοπλου αγώνα για απελευθέρωση, με αποτέλεσμα να ανέρχονται οι αγωνιστές στις ψηλότερες κορφές του ηρωισμού και της θυσίας το 1955 -59 με τον αγώνα της ΕΟΚΑ.

Αυτή λοιπόν η Κύπρος, κατά τον τίτλο, βρίσκεται στο παρά πέντε, κινδυνεύει με αφανισμό. Ο συγγραφέας κρούει τον κώδωνα του κινδύνου.

Ενώ περιμένει κανείς την απελευθέρωση από τον τουρκικό ζυγό μετά την εισβολή του 74 και τις απειλές του 63 και 67, βλέπει τον κίνδυνο να πλησιάζει, κίνδυνο ολοκληρωτικού αφανισμού του ελληνικού στοιχείου από το νησί, επανάληψη των καταστροφών των μικρασιατών και των ποντίων.

Γι’ αυτό σπουδάζει και μελετά βιβλία, εφημερίδες, περιοδικά, για να βρει την αιτία. που είναι ένα τετρακέφαλο θηρίο, η Αγγλία, ως χώρα απόκτησασα από την θηριώδη Τουρκία το νησί το 1878, η Αμερική, και βέβαια η Ελλάδα, ο αδύνατος τροχός της αμάξης.

Ο Καμηλάρης εξιστορεί, προβληματίζεται, οδηγείται σε συμπεράσματα στηριγμένος πάντα στις εφημερίδες στα βιβλία και στα έγγραφα που αναδιφεί.

Το βιβλίο δεν κατηγορεί τον ελληνικό λαό, γιατί γνωρίζει πολύ καλά πόσο οι αδελφοί συνέλληνες μας συμπαραστάθηκαν και στον αγώνα της ΕΟΚΑ με τις διαδηλώσεις στις μεγάλες πόλεις της Ελλάδας, και το 1964 με την ελληνική μεραρχία στην Κύπρο και το 74 με τον αγώνα της ΕΛΔΥΚ και των άλλων Ελλήνων αδελφών εναντίο ν των εισβολέων.

Αν κατηγορεί κάποιον είναι τις ελληνικές κυβερνήσεις, γιατί πιστεύει πως αυτές έπρεπε να συμβάλουν στον αγώνα των Ελλήνων της Κύπρου για ένωση με την Ελλάδα και όχι από αδυναμία και φόβο προς τους συμμάχους και στο ΝΑΤΟ να προσπαθούν ακόμα και να αποκρύψουν τη συμμετοχή Ελλήνων, και τον καιρό της τουρκικής εισβολής.

Το βιβλίο, σε τελευταία ανάλυση, προσπαθεί να αφυπνίσει. Οφείλουμε μια Κύπρο ελεύθερη στα παιδιά και στα εγγόνια μας, με το ελληνικό στοιχείο να ζει και να ανθεί, όπως για τρεις χιλιάδες χρόνια.

Στέλιος Παπαντωνίου.

Λεωνίδας Γαλάζης Αμπέλια της απαντοχής

 

Λεωνίδας Γαλάζης, Αμπέλια της απαντοχής, Βιβλιοπωλείο της Εστίας

Αμπέλια της απαντοχής: εύγλωττος ο τίτλος. Ένας άνθρωπος που έρχεται από τα  σπλάχνα της φύσης και τους δεσμούς με αυτήν, καταλήγει στα γραφεία της δημόσιας υπηρεσίας και αντέχει μόνο και μόνο γιατί αποβλέπει στη λύτρωση που θα βρει επιστρέφοντας στα γήινα και ουράνια, στο γενέθλιο παράδεισο.

Στο ενδιάμεσο όμως ζει στην κόλαση της γραφειοκρατίας με όλα τα παρεπόμενα, στο απρόσωπο και απάνθρωπο, στη ματαιότητα των εγκοσμίων, δεμένος «στις καρέκλες με σχοινιά και αλυσίδες» ως άλλος Καρυωτάκης ή Σεφέρης ή Καβάφης.

Ποιήματα σε παλαιές φόρμες, με ζευγαρωτή ως επί το πολύ ομοιοκαταληξία, σε στίχους ποικίλων αριθμών συλλαβών, ιαμβικούς ή τροχαϊκούς, μνήμες παλαιών μέτρων και ρυθμών ζωντανεύουν και αιφνιδιάζουν με την ευρηματικότητα.

Η επιστροφή αυτή μπορεί να ερμηνεύεται ως σύμφυτη με το τυπικό της υπαλληλικής ζωής, ενέχει όμως και το στοιχείο της ρομαντικής επιστροφής στις παλιές καλές εποχές. Πάντως η αυστηρότητα του στίχου δεν καταπνίγει τη συναισθηματική φόρτιση των ποιημάτων ούτε τη χάρη του ρυθμού. Αντίθετα, από τον σφιχτοδεμένο στίχο μπορούν να ξεπετιούνται φτερωτά νοήματα ελευθερίας και ομορφιάς.

Άλλα ποιήματα, διδακτικά, της πείρας των χρόνων και της ζωής, εμπλουτισμένα με εικόνες της φύσης και της καρδιάς, στα οποία η διδακτική ποίηση ξαναβρίσκει στην απλότητα της συνομιλίας τον ήρεμο καθοδηγητή ή και κριτή προσώπων και καταστάσεων.

Η ποιητική συλλογή του Λεωνίδα Γαλάζη Αμπέλια της απαντοχής κομίζει πείρα χρόνων σε έμμετρο πυκνό λόγο.

Στέλιος Παπαντωνίου   

Ξύπνα ξυπνάτε

 

Ξύπνα, ξυπνάτε

Απαιτήσεις από  1950, τον καιρό της τουρκοκρατίας θέλουν να επαναλάβουν, να γίνεται πάντα το δικό τους, έστω κι αν ήταν το 18% του πληθυσμού, μια μειονότητα που κατόρθωσε να ονομαστεί κοινότητα και να αναβαθμιστεί σε λαό, για να μπορεί να δημιουργήσει και κράτος, ευτυχώς μόνο η Τουρκία το αναγνωρίζει, αυτή διοικεί, αυτή κατευθύνει, και οι πτωχοί το πνεύματι πιστεύουν πως νίκησε ο Ερχιουρμαν και πως αποφασίζει και εκτελεί τις αποφάσεις του, αλοί τρισαλοί ω Αλή!

Απαιτήσεις και προϋποθέσεις πριν παρακαθήσει σε συνομιλίες, δεμένες στο ψιλό μαντήλι μας, να σέρνουμε το χορό της φαντασίας μας, πως θα τα βρούμε! Απαιτήσεις για ανοίγματα οδοφραγμάτων, και δεν του δίνουμε την απάντηση:
 «άνοιξέ τα όλα, όπως τότε ο Ντενκτάς, αφού από σας εξαρτάται, αλλά εσείς είστε ο τουρκικός στρατός που σας διοικεί. Να λύσουμε το κυπριακό, δκυό ππαλιές, ο καθένας στο σπίτι του, ανοιχτά όλα, χωρίς στρατεύματα, χωρίς εποίκους χωρίς όλα τα εκτρώματα που γεννήσατε σ’ αυτή την ευλογημένη γη, που την μετατρέψατε σε κόλαση για την πλειονότητα των κατοίκων, για το 80% του πληθυσμού. Είναι κανείς εκεί σε θέση να επαναφέρει την προ του 74 κατάσταση, που ήταν και δήθεν ο σκοπός της εισβολής;»

  Ξύπνα, θα μου πουν. Κι ανταπαντώ, ξυπνάτε!